Het is 1 mei en dat betekent dat het vandaag Internationale Zonnebloemdag is! Zonnebloemen planten in de tuin kan op geen betere dag dan deze. Deze prachtige bloem vrolijkt iedere tuin op en haalt de zon naar je tuin.
In dit artikel lees je hoe jij het best zonnebloemen in de tuin kunt planten.

1 mei Internationale Zonnebloemdag

Zonnebloem-in-een-veld
Bijna iedere dag van het jaar is om wat voor reden een speciale dag, echter vinden wij 1 mei extra speciaal. Deze dag staat de zonnebloem namelijk centraal.
Het idee komt van de Engelsman Richard Reynolds, die 1 mei 2008 voor het eerst als internationale zonnebloemdag uitriep. Dit deed hij omdat de wereld volgens hem wel wat meer kleur en liefde kon gebruiken.
Door op deze dag wereldwijd zonnebloemen te planten geven we met z’n allen de liefde door en vieren we bovenal dat het nu dan toch écht lente is. Officieel is het al sinds 20 maart lente, maar onder andere in de Romeinse tijd werd 1 mei aangehouden als start van de lente en het begin van het lentefeest.
De traditie van de Internationale Zonnebloemdag is dat je op deze dag zonnebloemen plant op plaatsen waar de grond ongebruikt is. Denk bijvoorbeeld aan kale stukjes grond in de stad. Zo vrolijk je juist die plaatsen op.
Op zonnebloemdag.nl lees je wat de dag precies inhoudt en op welke manier je mee kunt doen aan de actie om prachtige zonnebloemen op kale plekken in de stad te planten. Ook geven ze tips over waar je de zonnebloemzaadjes kunt krijgen en wat je nodig hebt om de zonnebloemen goed te kunnen planten.
Op die manier genieten we in augustus overal in de stad van prachtige zonnebloemen. Een initiatief waar wij graag aan meedoen!

De zonnebloem

Zonnebloemen-veld
Wat maakt de zonnebloem (Helianthus annuus) toch zo bijzonder?
De bloem die wij nu associëren met de zomer komt oorspronkelijk uit Noord-Amerika. Hier werd de plant door de indianen als voedselbron gebruikt. Het was overigens niet de schoonheid van de zonnebloem die de harten van de Europeanen veroverde, maar de olie die uit de plant onttrokken kan worden.
Doordat de bloeiperiode samenhangt met de zomer en de bloem veel wegheeft van de zon, is de zonnebloem bij uitstek dé bloem van de zomer.
Wist je dat een bloeiende zonnebloem altijd naar het oosten wijst met zijn bloem? Wanneer een zonnebloem nog groeit en niet volledig bloeit, draait de kop mee met de zon. Zodra de bloem bloeit houdt dit proces op en blijft de plant richting het oosten bloeien. Het is om deze reden dat zonnebloemen in een veld ook allemaal dezelfde kant op staan en dat een prachtig geheel oplevert.
Tot slot levert de zonnebloem ons nog steeds fijne zonnebloemolie en zijn zonnebloempitten lekker om te eten.

Zonnebloemen planten in de tuin

Omdat het vandaag, de dag van publicatie van dit artikel, 1 mei is én omdat wij zonnebloemen sowieso graag in de tuin hebben, leggen we je hieronder uit hoe zonnebloemen planten in de tuin het makkelijkst kan.

Stap 1: Is het de juiste tijd om te planten?

Zonnebloemen planten in de tuin kan niet op ieder moment in het jaar. De datum 1 mei van de Internationale Zonnebloemdag geeft al een goede inschatting van het moment waarop je het best zonnebloemen kunt planten.
Op z’n vroegst kun je vanaf april beginnen met het planten van zonnebloemen in de tuin. Het is voor de zonnebloem niet erg wanneer het na het zaaien nog kan vriezen. De zaden zijn stevig genoeg om de kou te weerstaan.
Zorg er in ieder geval voor dat de zaadjes in april of mei worden geplant.

Stap 2: De standplaats en soort

Zonnebloemen-in-de-border
Om te beginnen is het altijd goed om te bedenken waar in de tuin je de zonnebloemen graag wilt planten.
Daarnaast zijn er verschillende soorten zonnebloemen met ieder hun bijzondere eigenschappen. Deze eigenschappen maken de ene zonnebloem wel en de ander niet geschikt voor een bepaalde standplaats.
Wanneer je bijvoorbeeld alleen een balkon of een klein terras hebt, wil je zonnebloemen waarschijnlijk het liefst in een pot houden. Wanneer dat zo is, kun je het beste gaan voor de dwergzonnebloem (Helianthus annuus ‘Sunspot’). Deze worden niet hoger dan 50 centimeter en zijn daarom uitermate geschikt voor in een bloempot.
Als het juist de border is waar je de zonnebloem in wilt planten, is de Helianthus annuus ‘Moonwalker’ wellicht iets voor jou. Deze plant wordt zo’n 150 centimeter hoog en heeft zes tot tien bloemen per steel zodat hij wat voller is dan de gewone zonnebloem.
Mocht je toch willen gaan voor die hele hoge zonnebloem, ga dan voor de Helianthus annuus ‘Giganteus’. De naam zegt het al: met deze soort ga je voor het record van hoogste zonnebloem van buurt. De Giganteus kan namelijk een hoogte bereiken van wel 450 centimeter!

Stap 3: De zaden

Zonnebloemzaadjes
Wanneer je hebt bepaald waar je de zonnebloem wilt planten, heb je ook kunnen bepalen welke soort zonnebloem het best bij deze plek past.
Wist je trouwens dat er ook rode en witte zonnebloemen bestaan? Informeer bij het tuincentrum naar de speciale soorten zonnebloemen waar ze zaadjes van hebben. Wie weet heb jij deze zomer wel een heel bijzondere zonnebloem in de tuin!
Als je weet welke zonnebloem je waar wilt planten, is het natuurlijk tijd om de zonnebloemzaden te kopen. Dit kun je op veel plaatsen doen. Zo is het natuurlijk mogelijk om bij het tuincentrum zaadjes te kopen, maar ook winkels zoals HEMA verkopen rond april en mei zonnebloemzaadjes.
Rondom 1 mei zijn er ook verschillende websites die in het kader van Internationale Zonnebloemdag gratis, of tegen een kleine vergoeding, zonnebloemzaadjes verstrekken. Het is dan ook altijd de moeite waard om even te googelen en op zoek te gaan naar organisaties die hieraan deelnemen.
Tot slot kan het natuurlijk ook zo zijn dat je de zonnebloemzaden van de planten van afgelopen jaar hebt bewaard.

Stap 4: Zonnebloemen planten in de tuin

Zonnebloemen planten in de tuin
Zodra je de juiste zonnenbloemzaden in huis hebt, is het tijd om ze te planten. Zoals je bij stap 1 hebt kunnen lezen kan dit planten het best gebeuren in de maanden april en mei.
Het daadwerkelijk planten van een zonnebloem is vrij eenvoudig. Het is ook daarom dat het planten van de zonnebloemen op verschillende plekken in de stad op Internationale Zonnebloemdag zo’n succes is.
Het enige wat je hoeft te doen is een gaatje van zo’n twee centimeter diep te graven en hier het zaadje in te leggen. Dit gat dek je vervolgens weer toe met aarde en geef het wat water.
Zorg er tijdens het planten wel voor dat de zonnebloemen voldoende ruimte hebben om te groeien, zeker wanneer je voor de grotere varianten hebt gekozen. Deze hebben goed de ruimte nodig om te kunnen groeien. Houd ongeveer een afstand van 20 centimeter tussen de zaadjes aan, of ga uit van zo’n 8 tot 10 zaadjes per vierkante meter.

Stap 5: Wachten

Sunflower-sprout
Zoals bij iedere nieuwe aanwinst in de tuin is het wachten tot deze gaat groeien en uiteindelijk de plant wordt waar je op hebt gewacht. Dit geldt ook voor de zonnebloem.
Gelukkig hoef je na het planten vrij weinig zorg te verlenen aan de plant. Zolang hij voldoende water krijgt, komt het met de groei van de zonnebloem wel goed. Mocht hij steeds groter worden, let er dan goed op of hij wellicht behoefte heeft aan steun.
Zeker de zonnebloemen die wel 4 meter hoog kunnen worden, kunnen het laatste gedeelte van hun groei wel eens extra steun nodig hebben door middel van een lange tak of stok.
Uiteindelijk zul je hoe dan ook genieten van prachtige zonnebloemen in de tuin!

Na de bloeiperiode

Uitgebloeide-zonnebloem
De zonnebloem is een eenjarige plant. Dit houdt in dat zonnebloemen planten in de tuin ieder jaar opnieuw moet gebeuren, wil je ze weer terugzien.
Maar wat doe je met de zonnebloemen die uitgebloeid zijn?
De zonnebloem heeft ons gelukkig ook ná de bloeiperiode genoeg moois te bieden. Het zijn vooral de zonnebloemzaden die ons na de bloei wat extra’s geven.
Zo kun je de zaden bewaren om volgend jaar weer te gebruiken om zonnebloemen mee te planten, maar kun je ze ook verwerken in heerlijke salades of bak er eens een lekkere cake mee. Uiteraard kun je ook je kippen verblijden met een lekkere traktatie van zonnebloempitten.
Wanneer je de pitten bewaart, kun je ze tegen de tijd dat de temperatuur daalt verwerken in zelfgemaakt vogelvoer. Eigenlijk zijn de mogelijkheden eindeloos, voor zowel mens en dier!

Zaden oogsten

Zonnebloem-pitten-verwijderen
Je kunt de zaden van de zonnebloem oogsten wanneer de bloem is uitgebloeid. Hiervan is sprake wanneer je met gemak de laatste bloemblaadjes van de bloem af kunt vegen. Op dit moment zijn ook de zaden rijp.
Het verwijderen van de zaden gaat het makkelijkst wanneer de zonnebloem goed is uitgedroogd. Dit kun je doen door de bloem af te snijden en ondersteboven in een warme ruimte op te hangen. Na een week of vier is de bloem droog genoeg en kun je de zaden er zo uitwrijven.
Wanneer je de zaden hebt geoogst kun je deze nog extra te drogen leggen. Hoe langer je ze droger, des te langer ze bewaard kunnen worden. Zo heb je het langst plezier van de oogst.

Zonnebloemen planten in de tuin; ga jij deze zomer je tuin opfleuren?
Deel jouw ervaringen met de zonnebloem hieronder!