Je kent ongetwijfeld het bekende spreekwoord ‘in mei leggen alle vogels een ei’. Echter wordt het in Nederland voor veel vogels steeds moeilijker om een geschikt plekje te vinden waar ze zich kunnen nestelen en eieren uit kunnen broeden. Hier zijn verschillende redenen voor, die allemaal betrekking hebben op één en hetzelfde ding: de natuur verdwijnt. Om er toch voor te zorgen dat vogels bij jou in de tuin neerstrijken om hun ei uit te broeden, is het belangrijk dat we ze een handje helpen. Een nestkastje maken van hout is één van de manieren om dit te doen.
Maar wat is een nestkastje nou precies?
En hoe kun je een nestkastje van hout zelf maken?
In dit artikel gaan we daar dieper op in. We vertellen je meer over de functies die een nestkastje vervult en gaan daarna dieper in op verschillende aspecten die belangrijk zijn bij een nestkastje maken van hout.

De waarde van een nestkastje

Hongerige-kuikens
Een nestkastje wordt door veel Nederlanders nog wel eens verward met een vogelhuisje of een voederplaats, terwijl er toch wel een aantal verschillen zijn.
Een nestkastje heeft voor een vogel namelijk twee belangrijke functies. Ten eerste is het dé plek om eieren uit te broeden en de jonge kuikens groot te brengen. Zij verblijven hier namelijk totdat ze sterk genoeg zijn om uit te vliegen.
De tweede functie van een nestkastje is dat vogels hier in de winter in slapen. In een nestkastje is de temperatuur over het algemeen iets hoger en een stuk constanter dan buiten. Een nestkastje is het hele jaar rond dus een prima huisje.

Een natuurlijke leefomgeving simuleren

Met een nestkastje kun je de natuurlijke leefomgeving van een vogel goed nabootsen. De meeste vogels broeden namelijk niet, in tegenstelling tot wat wij denken, tussen de takken van bomen. Holenbroeders, zoals de specht, de uil en de spreeuw, zoeken bijvoorbeeld liever naar een holte in een boom of naar een opening in een gebouw. Hier bouwen ze vervolgens hun nestje, leggen ze hun eieren en voeden ze de kuikens op.
Een nestkastje in de tuin te plaatsen is niet alleen voordelig voor de vogels, maar ook voor jou. De kuikens moeten immers gevoerd worden. Drie keer raden waar de ouders dit voedsel vandaan halen…
Juist: uit jouw tuin. Ongedierte, luizen en vliegen worden verzameld en dus uit jouw tuin verwijderd. Hoef je deze beestjes tenminste niet meer op een andere manier te bestrijden.

Een nestkastje maken van hout doe je niet zonder jezelf de volgende vragen te stellen

Nestkastje-maken-van-hout
Een nestkastje maken van hout is niet per se heel moeilijk. Eigenlijk maak je gewoon een miniatuurhuis. Er zijn echter wel een aantal belangrijke punten om rekening mee te houden. Wij hebben deze punten omgezet in 7 vragen die je jezelf absoluut moet stellen voordat je begint met een nestkastje van hout maken.

Vraag 1: Welke vogels leven er in mijn tuin?

Met deze eerste vraag begint het natuurlijk allemaal. Je zult moeten achterhalen welke vogels er in en rondom jouw tuin leven, zodat je een geschikt nestkastje kunt maken voor dit type vogel.
Ga dus de tuin in en kijk goed om je heen. Hoe zien de vogels eruit? Wellicht kun je direct een naam koppelen aan de vogels die je ziet en kom je er zo al snel achter op welke vogels je je moet richten.
Is dat niet het geval?
Kijk dan goed naar de vogels en probeer de belangrijkste kenmerken te onthouden. Door deze kenmerken hier in te voeren, kun je alsnog achterhalen welke vogels in en om jouw tuin leven.
Tip: Als je niet eerst wilt onderzoeken welke vogels er in jouw tuin leven, kun je het best aan de slag gaan met het maken van een mezenkast. Met deze kast boek je namelijk vrijwel altijd succes, omdat deze vogels in vrijwel iedere tuin voorkomen.

Vraag 2:  Wat zijn de beste afmetingen voor de nestkast in mijn tuin?

Hout-afmeten
Zoals we net al verteld hebben, houden vogels niet allemaal van exact hetzelfde nestkastje. De ene vogel is wat groter dan de ander en heeft daardoor vanzelfsprekend ook een grotere nestkast nodig. Als deze vogels een nestkastje krijgen die niet aan hun maten voldoen, bestaat de kans dat de volwassen vogels door ruimtegebrek op de eieren of op de kuikens gaan staan. Wat dit tot gevolg zal hebben, kun je waarschijnlijk wel raden.
We hebben hieronder verschillende afmetingen voor verschillende vogels op een rijtje gezet:
Tabel-nestkasten-afmetingen
* De boomkruiper heeft het liefst een zij-ingang. Zorg ervoor dat deze zo dicht mogelijk tegen de boom aan zit. De minimale breedte van de opening is 4 centimeter en de maximale opening is 6 centimeter.
** De huismus is een gezelligheidsdier. Deze vogel nestelt zich graag in een groep. Je kunt er dus voor kiezen om meerdere nestkasten, allemaal met een breedte van 11 centimeter, naast elkaar te bevestigen. Zorg er in dit geval wel voor dat de ingang van de afzonderlijke nestkasten in verschillende richtingen wijzen.

Vraag 3: Is hout het beste materiaal om te gebruiken voor een nestkastje?

Houten-nastkastje
Hier hebben we een kort antwoord op: ja, hout is het beste materiaal om te gebruiken als je een nestkastje voor vogels wilt maken.
Het doel van een nestkastje maken van hout is, zoals gezegd, het tot op zekere hoogte nabootsen van de natuurlijke leefomgeving van een vogel, zodat deze in alle rust de kuikens groot kan brengen. Voor vogels is er vrijwel niets natuurlijker dan hout. Een prima materiaal voor het maken van een nestkastje.
Let wel op: Om het zo natuurlijk mogelijk te houden, is het belangrijk dat je de binnenkant van de nestkast niet schildert. In tegenstelling tot mensen houden vogels niet van een leuke print op de muur. Ze zullen zich niet thuis voelen in een geschilderde nestkast.
Om na het nestkastje maken van hout de puntjes op de ‘i’ te zetten, kun je overigens wel de buitenkant schilderen. Hoewel vogels hier ook geen waarde aan hechten, zorgt het misschien wel voor net iets meer kleur in jouw tuin. Gebruik echter niet té felle kleuren. Deze kleuren zijn namelijk zeer aantrekkelijk voor dieren die wel een lekker vogeltje lusten.

Vraag 4: Hoe dik moet het hout zijn dat ik ga gebruiken voor mijn nestkast?

Dikte-van-hout
Een nestkastje maken van hout doe je niet voor niets. Je wilt immers dat de vogels hier ook gebruik van gaan maken. Echter is dit niet bij elk nestkastje het geval. Het is voor de bewoners van je nestkastje namelijk belangrijk dat deze bestand is tegen verschillende weersomstandigheden. Zo moet het hout bijvoorbeeld waterdicht zijn.
Ook de temperatuur in het nestkastje is een heikel punt. Idealiter is deze namelijk zo constant mogelijk, iets wat nogal moeilijk te waarborgen kan zijn als we de Nederlandse temperatuurschommelingen in ons achterhoofd houden.
De oplossing voor beide problemen is om alleen hout te gebruiken dat minimaal 1,5 centimeter dik is. Water zal moeilijk helemaal door dit hout kunnen dringen en ook temperatuurverschillen zullen opgevangen worden door de dikte.

Vraag 5: Waar kan ik mijn nestkastje het best ophangen?

Stevig-nestkastje
Er zijn waarschijnlijk meerdere plekken in jouw tuin die perfect zouden zijn voor het nestkastje dat je zelf gemaakt hebt. De vraag is echter of de vogels het hiermee eens zijn. Zij hebben namelijk specifieke wensen wat betreft de locatie.
Zo moet het een plekje zijn waar de kuikens in alle rust op kunnen groeien. De aanvliegroute moet daarnaast vrij zijn van obstakels, zoals bijvoorbeeld takken. Dit maakt het voor de ouders een stuk makkelijker wanneer ze weer een nieuwe maaltijd voor hun jongen bij elkaar hebben gesprokkeld.
Tot slot zijn de eerder genoemde weersomstandigheden ook van invloed. Een constante temperatuur wordt bijvoorbeeld niet gewaarborgd wanneer het nestkastje de hele dag in de brandende zon hangt. En waar we je al verteld hebben dat het belangrijk is dat het nestkastje waterdicht moet zijn, is het ook belangrijk dat de regen niet door de ingang naar binnen kan. Hang de opening daarom naar het noord- of zuidoosten. Dit verkleint de kans dat het binnen zal regenen.
In de volgende tabel lees je meer over de ideale locatie van het nestkastje voor de afzonderlijke vogels:
Tabel-nestkastjes-locatie

Vraag 6: Hoe kan ik mijn nestkast het best ophangen?

Bij het ophangen van een nestkastje is het belangrijk dat deze het hele broedseizoen goed blijft hangen. Bevestig het nestkastje daarom met een stevige haak aan de boom, je huis of de schutting.
Controleer voordat het nestkastje in gebruik wordt genomen of deze stevig hangt en of het kastje bestand is tegen zware windstoten. Het is namelijk niet de bedoeling dat het nestkastje schommelt. Vogels houden hier niet van. In dat geval zullen ze hun biezen pakken en vertrekken.
Let op: Dat de kwaliteit goed moet zijn geldt overigens niet alleen voor de manier waarop je het nestkastje bevestigt. Ook de constructie van het kastje zelf moet erg stevig zijn. Je wilt ten slotte niet dat de bodem opeens onder je nestkastje uitvalt en de eieren op de stoep kapot vallen.

Vraag 7: Wat moet ik doen met de nestkast als de vogels zijn uitgevlogen?

Uitvliegen
Als de vogels zijn uitgevlogen kunnen we concluderen dat het door jou gemaakte nestkastje een groot succes is geweest. Echter kun je het nestkastje niet laten hangen in de hoop dat er in het nieuwe jaar nieuwe vogels gebruik van zullen maken. Je moet het kastje eerst schoonmaken, zodat nieuwe vogels zich welkom voelen.
Schoonmaken doe je eenvoudigweg met een flinke hoeveelheid warm water en wat spierkracht. Hang het nestkastje vervolgens terug in je tuin, zodat de vogels er, wanneer nodig, weer gebruik van kunnen maken.

Een nestkastje maken van hout is leuk om samen met je kinderen of kleinkinderen te doen. Helemaal als de vogels er na verloop van tijd gebruik van gaan maken. Wie weet zie je de jonge vogels wel wanneer ze voor de eerste keer het nest verlaten en hun vleugels uitslaan. Als dat geen zomers gevoel geeft, weten wij het ook niet meer!
Wat zijn jouw ervaringen met een nestkastje maken van hout?
Hebben er al vogels gebruik van gemaakt?
Laat het weten in een reactie!